Tonięcia w liczbach
Ile osób tonie w Polsce i na świecie, kto jest najbardziej narażony i dlaczego polskie statystyki nie pokazują całej skali problemu.
Polska nie liczy swoich utonięć
Tyle razy mniej zgonów z powodu tonięcia odnotował NFZ niż Policja w latach 2010–2023: 1 497 wobec 6 843.
| Rok | Policja | NFZ |
|---|---|---|
| 2010 | 369 | 13 |
| 2011 | 396 | 122 |
| 2012 | 449 | 158 |
| 2013 | 709 | 188 |
| 2014 | 648 | 182 |
| 2015 | 573 | 149 |
| 2016 | 504 | 102 |
| 2017 | 457 | 83 |
| 2018 | 545 | 104 |
| 2019 | 456 | 88 |
| 2020 | 460 | 80 |
| 2021 | 408 | 66 |
| 2022 | 419 | 83 |
| 2023 | 450 | 79 |
Fakty o utonięciach według WHO
W 2021 r. na świecie odnotowano około 300 000 zgonów w wyniku utonięć. Najwięcej w regionie Zachodniego Pacyfiku (84 000) i Azji Południowo-Wschodniej (83 000). Najwyższy wskaźnik śmiertelności ma Afryka: 5,6 na 100 000 mieszkańców.
osób utonęło na świecie w ciągu ostatniej dekady
osoby toną średnio co godzinę
zgonów z powodu utonięć w 2021 r. to dzieci do 14 lat
częściej toną mężczyźni niż kobiety
utonięć ma miejsce w krajach o niskich i średnich dochodach
spadek globalnego wskaźnika od 2000 r.: z 6,1 do 3,8 na 100 000 mieszkańców
Kto tonie
Udział grup wiekowych wśród wszystkich ofiar utonięć na świecie.
Źródło: WHO, Global status report on drowning prevention 2024.
Które miejsce zajmuje tonięcie wśród przyczyn śmierci
Pozycja tonięcia na liście najczęstszych przyczyn zgonów w danej grupie wieku i regionie WHO (1 = najczęstsza przyczyna). Puste pole oznacza miejsce poza pierwszą dziesiątką.
| Region WHO | 1–59 miesięcy | 5–9 lat | 10–14 lat | 15–24 lata |
|---|---|---|---|---|
| Zachodni Pacyfik | 4 | 1 | 1 | 3 |
| Azja Południowo-Wschodnia | 7 | 3 | 2 | 6 |
| Europa | 6 | 5 | 4 | 6 |
| Wschodnia część Morza Śródziemnego | 9 | 6 | 5 | 7 |
| Ameryki | 8 | 3 | 3 | 4 |
| Afryka | – | 9 | 8 | – |
| Kraje o wysokich dochodach | 5 | 2 | 3 | 5 |
Źródło: WHO, Global status report on drowning prevention 2024, dane za 2021 r.
Utonięć ubywa, ale nierówno
W ciągu dwóch dekad liczba utonięć na świecie spadła o 20%, średnio o 1% rocznie. Spadek śmiertelności jest bardzo różny w poszczególnych regionach.
Kto jest najbardziej narażony
Wiek
Małe dzieci, bo nie umieją pływać i nie oceniają ryzyka.
Płeć
Mężczyźni toną ponad dwa razy częściej niż kobiety.
Bieda
92% utonięć ma miejsce w krajach o niskich i średnich dochodach, gdzie wskaźniki są 3,2 razy wyższe.
Zawód
Rybacy są jedną z najbardziej narażonych grup zawodowych.
Zmiany klimatu
Powodzie i fale upałów zwiększają ryzyko utonięć.
Transport wodny
Nieodpowiedni sprzęt i złe warunki pogodowe podnoszą ryzyko wypadków.
Tonięcie w pierwszej piątce
W każdej grupie wiekowej dzieci i młodzieży tonięcie jest jedną z pięciu głównych przyczyn śmierci na świecie.
| Wiek | Pięć głównych przyczyn śmierci |
|---|---|
| 1–4 lata | Zakażenia dolnych dróg oddechowych, malaria, choroby biegunkowe, tonięcie, krztusiec |
| 5–14 lat | Wypadki komunikacyjne, zakażenia dolnych dróg oddechowych, tonięcie, choroby biegunkowe, białaczka |
| 15–29 lat | Wypadki komunikacyjne, przemoc, samookaleczenie, COVID-19, tonięcie |
